Oog voor Hunter en Lodaline

Zicht op de Oelemarkt 1951 - 1952 GAW Beeldbank 376

Hadden we in de aflevering van Toen en Noow 'Wijken voor de zorg' te maken met een locatie die op een muur na geen enkel aanknopingspunt meer vertoonde voor een goede lokalisering, in deze foto zijn er nog voldoende herkenningspunten.
Al zullen velen toch even een idee hebben: ‘Waar is dit nu?’
Wie niet direct geholpen wordt met wat nog rest, het opschrift ‘Fruithuis Wolter’ biedt uitkomst. Ten minste voor de ouderen. Hen verraadt dit laatste pand, weliswaar afgebroken, dat we hier te maken hebben met de Oelemarkt, gezien vanuit de Boerhaavestraat. Wie de situatie niet meer heeft meegemaakt moet het doen met de panden in het midden van de foto en het pand met de reclameborden. De rest is geschiedenis.

Hoogesteenweg

De foto dateert uit 1951-’52 en toont de noordelijke afbakening van de markt voordat de gescheiden rijbanen van de Emmasingel werd doorgetrokken om zodoende en passant de eeuwenoude situatie aldaar om zeep te helpen. Voordien kende de Oelemarkt namelijk aan de noordwest zijde een afslag naar de Hogensteenweg een van de oudste straten van Weert (De oudste vermelding is van 1544). Die is op de foto niet te zien maar begon met het afbuigen van het pand dat we nu achter het fruithuis zien liggen.
De aan de noordzijde gelegen panden vormden het begin van de genoemde Hoogesteenweg en sloten daarmee het plein veel meer af dan nu het geval is. Een plein overigens waarvan de naam geen verwijzing vormt naar ‘uilen’ maar naar ‘potten’, die daar ooit verhandeld werden. De oudst bekende benaming is het evenmin.
In de 16e eeuw stond de markt bekend als de Nieuwe Markt om hem te onderscheiden van de markt bij de kerk.

Bier en Banket

Zoals al vermeld zijn de panden rechts al jaren geleden gesloopt. Dat gebeurde niet voordat het ‘Fruithuis’, in 1954 werd uitgebreid. De voorkant van het gebouw (nr. 29) ligt op de foto nog keurig richting Oelemarkt, na de verbouwing komt die richting Emmasingel te liggen.
Kijken we verder naar de huizen ‘op’ de Oelemarkt dan is er het al genoemde cafépand, nummer 17. Ten tijde van de foto is dit het domicilie van opticien en horlogemaker Arnold Derix. De etalages verraden de functionaliteit als winkel. Arnolds vader, P.H.J. (Piet of Pierre) Derix (1882-1957), is bierhandelaar en uitbater van sociëteit Corona. Hij laat het pand in 1937 verbouwen tot een café/sociëteitslokaal mét winkel. Eerder al, in 1914 heeft hij achter het pand een bierbrouwerij opgericht. Piet was geboren in Kessel maar huwde in Weert de uit het Duitse Waldfeucht afkomstige Anna Catharina Rademacher.
De verbouwing uit 1937 houdt direct verband met de thuiskomst van zoon Arnold die enkele jaren buiten Weert heeft vertoefd, wellicht om zich de kunde van het horlogemaken eigen te maken.

NV Brouwerij ‘Limburgia’

Piet Derix had in de aangrenzende gebouwen richting Hoogensteenweg een kleine bierbrouwerij. De schoorsteen rechts op de foto maakt er deel van uit. Wat begon als de NV Brouwerij ‘Limburgia’ werd later een vestiging van de Zuid Hollandse Brouwerij, kortweg Z.H.B. Begin jaren ‘50 stopte het bierbrouwen. Wel hield Piet en later zijn zoon G.J. Derix nog een agentschap voor Z.H.B. Later werd dat Oranjeboom. Het bier heeft pand 17 echter nimmer verlaten al hebben de oudere sociëteitsleden plaats gemaakt voor overwegend jongeren, die er nu hun dorst laven. Ten minste, voor zover die na het indrinken nog bestaat. (Lees ook 'Blik op een verre leegte: Weert anno 1922'.

Bakkerij Smits

Links ernaast, op nummer. 15, ligt Brood- en Banketbakkerij, annex Lunchroom de Kroon, ‘specialist in Banket en Vlaatjes [sic]’. Het is een combinatie die we in die tijd wel vaker in Weert tegenkomen. Denkt u maar eens Cornelissen in de Maasstraat, Theunissen aan de Wilhelminasingel en ’t Kelderke van G.H. Geene - Lamberigts in de Langstraat. De naam ‘De Kroon’ staat op het raam rechts maar is nauwelijks leesbaar. Na eerst in bezit te zijn geweest van twee generaties Saes treffen we eind 1949 ‘De Kroon’ aan op naam van H. Smits. In 1960 laat deze uit Friesland afkomstige bakker de voorgevel naar de winkelinzichten van die tijd ingrijpend verknoeien. Daarbij vervalt de lunchroom. Zijn zoon Ben zal tot in 1985 de zaak voortzetten, waarna bakker Wullems de zaak overneemt. Na stopzeten van die zaak krijgt het pand een horecabestemming (‘Wie had dat gedacht…?’) Gelukkig is daarbij de gevel weer zoveel mogelijk in de oude staat teruggebracht.
Links is nog net een stuk zichtbaar van kapperszaak van H. Neijnens die in de volksmond bekend stond onder de weinig flatteuze bijnaam van ‘De Knieën’.

Sigarenmagazijn

Blijft tenslotte de gevel van het pand aan de linkerzijde, het pand dat naar de (hier niet zichtbare) ijzeren cijfers op de voorzijde uit 1775 zou stammen en dat velen nog kennen als ‘Sigarenmagazijn Tillemans’. Opgezet door J.H. Tillemans wordt de zaak sinds 1938 werd gerund door diens dochter Annie Tillemans. Zij huwt in 1947 met Harry Korten, kapper van beroep. Het echtpaar woont er op het moment dat de foto gemaakt wordt. (Lees ook 'Groente en fruit op de singel, anno 1949’.)
Wat het aanzicht van dit pand hier bijzonder maakt, zijn de emaille reclameborden, die hier in een situatie hangen die we bijna nergens anders in Weert tegenkomen. Daaronder bevindt zich de reclame voor Hunter sigaretten (De Smeetsdrukkerijen zijn de makers van de affichevariant!) uit circa 1951 en borden die onder meer Lodaline en Loda bleekwater aanprijzen, twee producten die in die tijd in maar weinig keukenkast ontbraken. Tegenwoordig komen we deze merknamen veel minder tegen. De andere borden prijzen naast de ‘Vrijwillige Ouderdomsverzekering’ (V.O.V.) ook Goodrich-banden aan.
Op 31 december 2001 stopt het echtpaar ‘Annie en Harry Korten-Tillemans’ met de verkoop van tabakswaren maar blijft er wel nog wonen. Daarmee komt een eind aan meer dan 80 jaar handel in tabakswaren op die plek.
Na het vertrek van Annie en Harry, omstreeks 2012, wordt het pand opgekalefaterd en herbergt nu een restaurant, waar, u raadt het al, geen plaats meer is voor tabak.

Theo Schers
Medewerker externe dienstverlening

Bron

ViaWeert 2 augustus 2017

Klik op de afbeelding voor meer foto's

Terug in de tijd

Ga naar het overzicht Toen en Noow 2017

Ga naar het overzicht Toen en Noow vanaf 2008