Interieurverzorger was vroeger schoolpoetser

Interieur van een lokaal in de Juliaschool in 1951
GAW beeldbank 1786

Een onopvallende functie, die we misschien niet zo snel in verband brengen met gemeenteambtenaar. En een die bovendien niet echt tot de verbeelding spreekt. We doelen op de schoolpoetser, feitelijk ook geen ambtenarenbaan, maar net als bij de klokopwinder een van de klusjes die van gemeentewege worden aangestuurd. En betaald.

Interieurverzorger

In het huidige werkklimaat gebruiken we dit soort termen als schoolpoetser niet meer. Om niet denigrerend te lijken en stimulerend bezig te zijn, hebben we deze term al vervangen door de mindere duidelijke terminologie van interieurverzorgster. Bij de ouderwetse omschrijving is echter meteen duidelijk wat de persoon in kwestie moet doen: de school poetsen.
Het archief telt slechts twee brieven die deze functie betreffen een van Joannes Petit uit Tungelroy, die de gemeente in 1918 aanschreef, en een verzoek van ene mevrouw Terken van omstreeks 1870. In tegenstelling tot wat we bij eerder behandelede functies aan de correspondentie hebben, zijn deze twee archiefstukken geen sollicitatiebrieven, maar verzoeken om loonsverhoging: heikele zaken die we wel vaker in de correspondentie van eerder behandelde functionarissen aantroffen.

Caféhouder

Ondanks hun beknoptheid verraden de schrijfsels toch iets van de werkomstandigheden van de betrokken mensen. Zo maakt Joannes (of Jan) Petit zich bekend als caféhouder. Blijkbaar was ook de functie van schoolpoetser ‘voor erbij. Kijken we in het bevolkingsregister dan blijkt onze schrijver al 64 jaar te zijn. Bovendien staat hij als landbouwer vermeld, zoals hij in zijn verzoek aangeeft.. Wanneer hij in 1923 komt te overlijden, wordt zijn vrouw wel als caféhoudster genoteerd. Hij was dus wellicht beide. Zoals we al eerder zagen, kwam het vaker voor dat iemand meerdere functies bekleedde. Gezien de omvang van zijn gezin van acht kinderen was elke vorm van inkomsten voor Joannes welkom.

Kachel

Bovendien, zo meldt Petit, was hij niet alleen aangesteld ‘voor het reinhouden der Openbare Lagere School’, maar ook voor ‘het aansteken van de kachels gedurende het winterseizoen’. Het is vanwege deze laatste aangelegenheid dat hij zich in 1918 tot de edelachtbare heren richt.

We citeren zijn opsomming van feiten:
“Dat hij per jaar een vergoeding ontvangt van veertig gulden, waarvoor hij op eigen rekening hout of turf moet aanschaffen."
Graaf zag hij nu – in deze buitengewone dure tijden – zijn salaris wat opgekrikt en de gemeente de aanschaf van de genoemde brandstoffen voor rekening nemen.‘

Kou

Het verzoek was niet ongewoon. In de verslagen van burgemeester en wethouders op een ingekomen brief van ene weduwe Maes, die eveneens een aanvraag had gedaan voor vergoeding voor het aanmaken van kachels. Ditmaal voor de school Keent. Zij kon voor 1919 een vergoeding van 15 gulden tegemoet zien. Frappant is dat deze mensen voor de kosten van de brandstof geen extra vergoeding kregen. Hopelijk waren de winters dan niet te streng. Want of de schoolpoetser of de leerlingen ‘betaalden ervoor. De een hield minder in de beurs over, de ander moest, als er bezuinigd werd op brandstof kou lijden.

Allernederigst.

Ook de tweede brief is een verzoek om salarisverhoging, maar valt niet zo zeer op door de gevraagde verhoging als door de tijdsperiode waarover – mogelijkerwijs- geen opslag werd gekregen, Het verzoek dat door een derde wordt gedaan (de vrouw kon niet schrijven?) is allernederigts van aard.
Ondergetekende verzoekt U Edelachtbare vriendelijk of zij voor het vegen van de Stadsschool, welke zij 42jaren heeft schoongemaakt, zonder U lastig te vallen niet een weinig verhooging zoude mogen verzoeken. Niet twijfelend of U Edelachtbare zult daar vertegenwoordig alles toch zoo duur is haar verzoek niet onbillijk vinden blijft met de achter. ‘Is getekend: P. Terken."

Nou 42 … jaar geen loonsverhoging: geld schijnt voor de poetster al die jaren minder belang te zijn geweest, wel een fijne baan.
 

Theo Schers
Gemeentearchief Weert

Bron

Land van Weert katern Typisch Weert rubriek Wieert toen en noow 4 februari 2009

Lees ook

17 september 2008 Kantonnier Kuuëtele Neer

15 oktober 2008 Opwindend werk bij de gemeente

12 november 2008 Nachtwakers ... lawaaimakers

7 januari 2009 'Bromsnorren' in Weert

1 april 2009 Werk zonder aanzien: putjesschepper

29 april 2009 Heen en weer ... en heen en weer

27 mei 2009 De Lantaarnopsteker

Terug in de tijd

Ga naar het overzicht Toen en Noow 2009

Ga naar het overzicht Toen en Noow vanaf 2008